W artykule opiszę jedną z popularniejszych za granicą metod inwestycji, jaką jest inwestowanie w pożyczki. W Polsce coraz więcej osób decyduje się taki rodzaj lokowania kapitału i jest on szansą na spore zyski. Atrakcyjna forma inwestycji, ale jednocześnie ryzykowna – te dwa określenia najlepiej charakteryzują inwestowanie w pożyczki.
Model działania banku
Inwestowanie w pożyczki jest swego rodzaju zastąpieniem modelu działania banków. W banku deponujemy kapitał, który następnie jest rozdysponowywany do firm oraz osób fizycznych w formie udzielonych kredytów lub pożyczek. W ramach podstawowej działalności bank zarabia na różnicy między odsetkami od udzielonych kredytów i pożyczek, a odsetkami płaconymi od przyjętych lokat. Bank stanowi swego rodzaju pośrednika między osobami / firmami posiadającymi kapitał, a tymi którzy poszukują finansowania.
Jak zarabiać na pożyczaniu pieniędzy, nie będąc bankiem?
Posiadając bezpieczny poziom oszczędności możesz wystąpić w roli banku i udzielać finansowania w formie pożyczki bezpośrednio do firm oraz osób fizycznych, uzyskując dużo wyższą stopę zwrotu niż przy lokacie bankowej. Na koncie warto utrzymywać minimum 8x średniomiesięcznych wydatków z ostatnich 12 miesięcy, z kolei nadwyżkę tej kwoty inwestować w aktywa o różnej klasie ryzyka.
Ta forma inwestowania ma wielowiekową tradycję. Posiadacze nadwyżki gotówki udzielali finansowania poszukującym kapitału. Na istotny wzrost popularności tej formy inwestowania wpłynęły:
szeroki dostęp do danych,
możliwość łączenia stron poprzez technologie informatyczne,
zaawansowane metody oceny zdolności kredytowej.
Rozpoczynając swoją przygodę z inwestowaniem, proponuję zapoznać się z Kompendium Wiedzy mojego autorstwa ,,Jak inwestować pieniądze?”.
Napisz do mnie. Prześlę odpowiedź tak szybko, jak to możliwe.
Formy inwestowania w pożyczki
Obecnie inwestowanie w pożyczki jest popularne głównie poza granicami Polski np. w Wielkiej Brytanii. Na zwiększenie popularności inwestowania w pożyczki z pewnością wpłynie zwiększona transparentność portali, które umożliwiają taką formę inwestowania pieniędzy.
Inwestowanie w udziały w pożyczkach
Instytucje pozabankowe mają ograniczone możliwości przy udzielaniu pożyczek: mogą ich udzielać do określonej wartości i nie mogą gromadzić depozytów. W związku z tym jedynym rozwiązaniem w tej sytuacji jest wystawianie części udzielonych pożyczek na sprzedaż.
Przedstawiając na przykładzie, firma pozabankowa udzieliła pożyczki na kwotę 30 000 zł na 36 miesięcy. Chcąc przyspieszyć możliwość otrzymania zysku – instytucja pozabankowa odsprzedaje część długu za pośrednictwem platformy internetowej. Zyskuje tym samym szybszy dostęp do środków. W takiej sytuacji inwestor pożyczkowy wykupuje na platformie udziały w pożyczce i dzięki temu może liczyć na zysk.
Dobry zysk z inwestycji potrafi działać jak magnes, dlatego warto zachowywać zdrowy rozsądek. Z jednej strony wykup udziałów w pożyczce otwiera drogę do otrzymania atrakcyjnych zysków dzięki wyższym kosztom finansowania w ofertach pozabankowych. Z drugiej strony firmy pozabankowe nie zawsze są w stanie odzyskać kapitał z udzielonych pożyczek.
Dobrą praktyką ograniczającą ryzyko inwestowania w udziały w pożyczkach jest uprzednie dokładnie sprawdzenie konkretnej instutucji. Zwróć szczególną uwagę na prześwietlenie wnioskodawcy, jego historii i zdolności kredytowej. Dzięki temu zyskasz większą pewność, że zarobisz na tej transakcji.
Inwestowanie w pożyczki społecznościowe dla osób fizycznych
Pożyczki społecznościowe są swego rodzaju novum na rynku. W tych transakcjach nie uczestniczy firma pożyczkowa. Takie rozwiązanie jest w Polsce legalne i cieszy się coraz większym zainteresowaniem. Pożyczki nie podlegają ograniczeniom co do wartości udzielonego finansowania. Połączenie pożyczkobiorcy z pożyczkodawcą odbywa się za pomocą serwisu internetowego, na którym obie strony mogą zamieszczać swoje ogłoszenia.
Aby transakcja była wiążąca pod kątem prawnym, zobowiązanie musi być udzielone na podstawie umowy pożyczki. Ponadto do obowiązków pożyczkobiorcy należy opłacenie podatku od czynności prawnych. Podatek jest naliczany po podpisaniu umowy i wynosi 2% wartości finansowania. Z kolei pożyczkodawca jest zobligowany do odprowadzenia podatku dochodowego na poziomie 19% od wartości otrzymanych odsetek.
Warto również mieć na względzie, że pożyczka udzielona do kwoty 500 złotych nie wymaga formy pisemnej. Pożyczka udzielona o wartości przewyższającej 15.000 złotych musi być udokumentowana w formie przelewu na konto bankowe lub przekazu pocztowego.
Inwestowanie w pożyczki społecznościowe jest jedną z form crowdfundingu, w której wielu inwestorów wspólnie pożycza osobie fizycznej potrzebną jej kwotę za pośrednictwem platformy internetowej. Platformy umożliwiające inwestowanie w pożyczki społecznościowe działają w modelu marketplace, który polega na łączeniu dwóch stron transakcji poprzez aplikację. Do najbardziej popularnych firm rozwijanych w modelu marketplace należą Uber oraz AirBnB, które wprowadziły innowacje do branży taksówkarskiej oraz hotelarskiej. Przyczyniło się to do obniżenia kosztów przejazdów oraz kosztów zakwaterowania. Ta sama idea przyświeca pożyczkom społecznościowym.
Ten sposób pożyczania pieniędzy przełamuje monopol instytucji finansowych. Wnioskodawca nie ubiega się o pożyczkę u żadnej z instytucji, tylko bezpośrednio od innych osób fizycznych i od organizacji.
Inwestowanie w pożyczki społecznościowe dla firm
Ta forma inwestowania w pożyczki nie różni się zbyt wiele od pożyczek społecznościowych dla osób fizycznych. Zasadniczą różnicą jest to, że pożyczkobiorcą jest firma, a pożyczkodawcą Inwestor, który oferuje swoje środki.
Inwestowanie w pożyczki prywatne
Podczas rozważania opcji inwestowania w pożyczki warto uwzględnić w możliwych formach inwestycji również inwestowanie w pożyczki prywatne. W tym przypadku rozróżniamy dwa rodzaje:
1. Klasyczne pożyczki prywatne
Pierwsza możliwość cechuje się niestety ogromnym ryzykiem. Przede wszystkim pożyczkodawca nie ma możliwości rzetelnego zweryfikowania pożyczkobiorcy, jego zdolności kredytowej, co wiąże się z brakiem gwarancji odzyskania udzielonej kwoty pożyczki i odsetek.
2. Pożyczki pod zastaw nieruchomości
W przypadku pożyczek pod zastaw nieruchomości inwestor musi dysponować większą kwotą kapitału. Ten rodzaj pożyczek dzieli się na:
- pożyczki z wpisem do księgi wieczystej
- pożyczki pod przywłaszczenie
Jako wieloletni praktyk, analityk, mogę śmiało stwierdzić, że dla inwestora druga możliwość jest korzystniejsza. W przypadku braku spłaty zobowiązania – nieruchomość przechodzi na inwestora, dzięki temu może zyskać dużo więcej niż wstępnie zakładał. Podobnie jest przy wpisie do księgi wieczystej, jednak droga do uzyskania nieruchomości jest dłuższa i może okazać się problematyczna, gdy pierwotny właściciel posiada inne zadłużenia.
Inwestowanie w pożyczki korporacyjne
Firmy mogą skorzystać z szerokiego spektrum możliwych źródeł finansowania. Do finansowania od inwestorów indywidualnych skłaniają ich:
sprawny proces decyzyjny,
mniej formalności,
indywidualne negocjacje warunków finansowania,
dostosowania formy zabezpieczenia do preferencji inwestora.
Przedstawione atuty sprawiają, że firmy w coraz większym stopniu otwierają się na inwestorów indywidualnych. Inwestowanie w pożyczki korporacyjne jest atrakcyjną formą ulokowania minimum 20.000 złotych. Z tą formą inwestowania wiążę się możliwość otrzymania szerszego spektrum zabezpieczeń oraz możliwości uzyskania zdecydowanie większej liczby informacji o pożyczkobiorcy, aniżeli w innych formach finansowania. Dzięki temu możesz dokonać bardziej precyzyjnej oceny zdolności kredytowej firmy. Coraz więcej firm prowadzi aktywne relacje inwestorskie, poprzez które na bieżąco przekazuje informacje do inwestorów o swojej aktualnej kondycji finansowej.
Wiedzą już jakie są możliwe formy inwestowania w pożyczki, warto przejść do kolejnego etapu.
Zasady inwestowania w pożyczki
Inwestowanie w pożyczki jest prostą formą lokowania kapitału, niemniej warto być uważanym i się do tego przygotować. Na co zatem zwracać uwagę, aby lokować fundusze z jak najmniejszym ryzykiem?
Trzymaj się tych zasad!
1. Dywersyfikacja – zainwestuj swoje pieniądze w aktywa o różnej klasie ryzyka.
2. Dyskontuj ryzyko – w inwestycjach o większym ryzyku oczekuj większych stóp zwrotu.
3. Bezpieczeństwo – skorzystaj z dodatkowych form ochrony kapitału i inwestuj w pożyczki z gwarantowanym wykupem lub z zabezpieczeniem
4. Inwestuj w pożyczki ratalne – większość klientów nie ma problemów z regularną spłatą zadłużenia
5. Własna analiza – decydując się na konkretną pożyczkę, zapoznaj się z jej szczegółami. Przygotuj pytania, które będziesz chciał zadać potencjalnemu pożyczkobiorcy. Zweryfikuj, czy dotychczasowe zobowiązania pożyczkobiorcy były spłacane terminowo.
6. Dociekliwość – zanim podejmiesz decyzję o zainwestowaniu w pożyczkę, zapoznaj się z regulaminami i ofertą. W razie jakichkolwiek wątpliwości śmiało pytaj.
7. Transparentność – inwestuje tylko te firmy lub osoby fizyczne, które w pełni transparentnie przekazują Ci informacje, na podstawie których będzie mógł dokonać oceny inwestycji.
8. Edukacja – przed dokonaniem inwestycji zwiększ swoją wiedzę o danej formie inwestycji.
Jeśli nadal zastanawiasz się czy inwestowanie w pożyczki jest bezpieczne, to mam dla Ciebie kilka dodatkowych praktycznych wskazówek. Poznaj możliwe formy ochrony pieniędzy przy inwestowaniu w pożyczki.
Formy ochrony pożyczkodawcy
Inwestowanie w pożyczki, to rodzaj biznesu. Biznes ma to do siebie, że często nie jesteśmy w stanie przewidzieć pewnych zależności, a inwestycja może okazać się nietrafiona. W przypadku inwestowania pieniędzy w pożyczki, dostępne są pewne formy ochrony dla Inwestorów:
Ubezpieczenie pożyczki – to zabezpieczenie spłaty pożyczki na wypadek wystąpienia określonych niekorzystnych zdarzeń. Ubezpieczenie jest usługą płatną i de facto jest udzielane przez towarzystwo ubezpieczeniowe.
Gwarancja odkupu – gdy zaległość w spłacie wyniesie więcej niż 60 dni, firma pożyczkowa odkupuje od Ciebie udział w pożyczce. Dzięki temu odzyskasz zainwestowane pieniądze oraz odsetki za ten okres. Nie musisz się także martwić o windykację bo tym zajmie się firma pożyczkowa.
Zastaw – w ramach tej formy ochrony występują:
zastaw zwykły – zabezpieczenie pożyczki ustanawiane jest na rzeczach ruchomych (np. samochód, maszyna, wyposażenie). Przy braku spłaty pożyczki, zastawiona rzecz została sprzedana, a kwota ze sprzedaży o adekwatnej wartości stanowi zwrot udzielonej pożyczki,
zastaw rejestrowy – zabezpieczenie pożyczki na rzeczach ruchomych lub zbywalnych prawach majątkowych. W celu należy podpisać umowę zastawniczą oraz zrobić wpis do rejestru zastawów, który prowadzony jest przez sądy. Strony umowy zastawniczej mogą postanowić, aby zastawiony przedmiot pozostawić osobie, która go zastawiła. Ma ona zatem możliwość korzystania z niego, mimo tego, że zabezpiecza roszczenie wierzyciela.
Skoring ryzyka – jest to indywidualna ocena stopnia ryzyka wykonana w oparciu o model oceny projektów.
Dodatkowo przy inwestowaniu w pożyczki dla firm występują poniższe formy zabezpieczenia spłaty pożyczki:
Hipoteka – inwestowanie w pożyczki zabezpieczone na nieruchomości umożliwia otrzymanie wpisu do księgi wieczystej nieruchomości w dziale IV.
Majątek firmy – brak spłaty pożyczki otwiera drogę do ściągnięcia należności z majątku firmy.
Weksel – dla swej mocy powinien zawierać: (1) bezwarunkowe polecenie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej, (2) miejsce płatności, (3) termin płatności, (4) nazwisko osoby, na której rzecz zapłata ma być dokonana, (5) podpis wystawcy weksla, (6) miejsce oraz data wystawienia weksla.
Poręczenie – dokonywane jest na podstawie umowy poręczenia, w której stroną jest osoba trzecia. Przy braku spłaty pożyczki przez pożyczkobiorcę zobowiązanie przechodzi na poręczyciela.
Dobrowolne poddanie się egzekucji – sprowadza się do wyrażenia przez pożyczkobiorcę zgody na egzekucję spłaty pożyczki z majątku firmy bez wszczynania postępowania sądowego. Dla swojej mocy wymaga formy aktu notarialnego, w którym znajdują się m.in.: (1) zapis dotyczący obowiązku zapłaty sumy pieniężnej albo wydania rzeczy określonych w akcie, (2) termin spłacenia zobowiązania.
W artykule przedstawiłem dotychczas m.in. jakie są formy inwestowania w pożyczki, jakimi zasadami się kierować inwestując w pożyczki oraz w jaki sposób ochronić się przed ryzykiem błędnej inwestycji. Czas, abyś dowiedział się jak zostać “mini bankierem”. W tej części artykułu przeprowadzę Cię przez proces inwestowania w pożyczki.
Jak inwestować w pożyczki?
Podobnie jak w innych formach inwestowania tak też w inwestowaniu w pożyczki warto mieć przemyślaną strategię inwestycyjną. Pokrótce przedstawię kluczowe elementy strategii inwestowania w pożyczki.
1. Kapitał
Przeznacz określoną część kapitału na inwestowanie w pożyczki.
2. Czas
Pisząc wprost – musisz określić czy inwestujesz w pożyczkę, która ma krótki terminem spłaty i Twój kapitał oraz zyski zwrócą się w krótkim czasie, czy jednak decydujesz się na inwestowanie w pożyczki z długim terminem spłaty i tym samym zamrażasz swoje środki na np. 2 lata.
3. Typ inwestycji
Wybierz formę inwestycji, która jest dla Ciebie najbardziej odpowiednia z punktu widzenia: dostępności, przeznaczonej kwoty na inwestycję, skłonności do ryzyka.
Przeznaczona kwota na inwestycje oraz skłonność do ryzyka w dużym stopniu determinuje wybór typu pożyczki z poniższych:
Pożyczka bez zabezpieczenia
Plusy:
+ możesz inwestować małe kwoty
+ jest wielu poszukujących tej formy finansowania
+ gwarancja wysokich zysków
+ proste zasady udzielenia pożyczki
Minusy:
– duże ryzyko braku spłaty pożyczki
Pożyczka z zabezpieczeniem
Dysponując większą ilością pieniędzy rzędu kilkuset tysięcy, zdecydowanie warto wybrać zabezpieczone pożyczki. Najpopularniejszą formą zabezpieczenia spłaty pożyczki jest nieruchomość. Inwestowanie w pożyczki zabezpieczone na nieruchomości otrzymujesz wpis do księgi wieczystej nieruchomości w dziale IV lub ustanowienie tzw. przewłaszczenie na zabezpieczenie. Przy braku spłaty pożyczki w terminie pozostaje nieruchomość, z której inwestor może odzyskać pieniądze.
Plusy:
+ mniejsze zyski i dłuższy czas oczekiwania na zwrot kapitału
+ ryzyko braku spłaty właściwie nie istnieje, ponieważ inwestor może odzyskać pieniądze z nieruchomości
Minusy
– musisz posiadać kilkaset tysięcy kapitału
– podczas nabycia nieruchomości mogą pojawić się skomplikowane procedury prawne lub problemy z dokumentacją
– realna wartość nieruchomości może okazać się niższa
4. Miejsce
Wybierz miejsce, za pośrednictwem którego będziesz dokonywał transakcji. Do możliwych miejsc należą:
Platformy pożyczkowe – niezależnie od modelu działania danej platformy, każdorazowo przy ocenie platformy należy zwrócić uwagę na:
sposób weryfikacji zdolności kredytowej klientów,
Formę zabezpieczenia spłaty pożyczki ( np. opcja ubezpieczenia inwestycji/wykupu niespłaconej pożyczki),
przejrzystość i czytelność regulaminu platformy,
sposób działania (pośredni a więc współpraca platformy z firmami pożyczkowymi lub bezpośredni, czyli lokowania przez inwestora środków w pożyczkę udzieloną konkretnemu klientowi).
Portale z ogłoszeniami
Brokerzy inwestycji – finalnym zadaniem brokera jest połączenie stron, tj. firmy z inwestorem.
Zanim jednak nastąpi przedstawienie firmy inwestorowi, broker przez kilka tygodni współpracuje z firmą poznając od środka jej sytuację finansową, sposób organizacji zarządzania, wdrażając standardy zarządzania finansami oraz raportowania wyników finansowych. Ten okres przygotowawczy służy również przygotowaniu firmy do otrzymania finansowania, zmniejszenia ryzyk inwestycyjnych, a w efekcie do przeprowadzenia oceny scoringowej firmy w oparciu o wypracowany model uwzględniający 76 elementów o określonej wadze istotności. Finalna ocena kształtuje się w przedziale od 0 do 10 punktów, gdzie im większa wartość tym większe prawdopodobieństwo, że pożyczkobiorca spłaci zadłużenie zgodnie z umową.
Model scoringowy jest zasilany kolejnymi danymi, dzięki czemu zwiększa się jakość oceny firm. Rozwój modelu jest realizowany również poprzez testowanie nowych zmiennych. Wskaźniki KPI wykorzystywane do oceny jakości modelu scoringowego obejmują:
★ Wskaźnik strat = straty na pożyczka do łącznej wartości udzielonych pożyczek * 100%
★ Współczynnik korelacji wskaźnika strat do oceny wiarygodności kredytowej
W przypadku pożyczki z brokerem inwestycji, inwestor lokuje środki w formie udzielenia pożyczki dla konkretnej firmy.
Plusy inwestowania w firmy współpracujące z brokerem inwestycji to:
+ inwestycje o określonym ryzyku
+ indywidualne negocjacje warunków inwestycji (okres finansowania, oprocentowanie, forma zabezpieczenia spłaty pożyczki)
+ dostosowanie formy zabezpieczenia do oprocentowania pożyczki
+ niespłacone pożyczki mogą zostać odsprzedane firmie windykacyjnej, co jest gwarancją na odzyskanie kapitału
+ zweryfikowana sytuacja finansowa pożyczkobiorcy
+ cykliczne raportowanie sytuacji finansowej pożyczkobiorcy
5. Analiza ofert
Dokonaj oceny każdej z dostępnych ofert wyselekcjonowanych w oparciu o powyższe kryteria.
6. Transakcja
Dokonaj wyboru konkretnej osoby lub firmy, której udzielisz pożyczki.
7. Kontrola
Na bieżąco monitoruj sytuację finansową pożyczkobiorcy.
8. Rozliczenie zysków
Po otrzymaniu odsetek od udzielonych pożyczek dokonaj ich rozliczenia z urzędem skarbowym. Takie podsumowanie należy wykonać na koniec roku kalendarzowego. Zarobiona kwota, to kwota brutto, którą musisz wpisać w PIT-38, a następnie odprowadzić należny podatek.
Muszę przyznać, że inwestowanie w pożyczki ma bardzo wiele zalet. Przed tą formą inwestowania dostrzegam świetlaną przyszłość, szczególnie w okresie niskich stóp procentowych lokat bankowych. Ta forma lokowania kapitału bez wątpienia będzie zyskiwała na popularności również w Polsce.
